Według przepisów Ordynacji wyborczej, prawo wybierania (czynne prawo wyborcze) do danej rady ma każdy obywatel polski, który najpóźniej w dniu głosowania kończy 18 lat oraz stale zamieszkuje na obszarze działania tej rady. Nie mają prawa wybierania osoby:
- pozbawione praw publicznych prawomocnym orzeczeniem sÄ…dowym;
- pozbawione praw wyborczych orzeczeniem Trybunału Stanu;
- ubezwłasnowolnione prawomocnym orzeczeniem sądowym.
Pewne wątpliwości może wzbudzać i od dawna wzbudza warunek stałego zamieszkania na obszarze działania danej gminy, powiatu, województwa. Do niedawna warunek ten był doprecyzowany w art. 6 ust. 1 Ordynacji wyborczej, zgodnie z którym prawo wybierania do rady gminy ma obywatel polski, o którym mowa w art. 5 ust. 1, wpisany do prowadzonego w tej gminie stałego rejestru wyborców, o którym mowa w Ordynacji wyborczej do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej , najpóźniej na 12 miesięcy przed dniem wyborów.
Art. 6 ust. 1 pozostaje w aktualnym tekście samorządowej Ordynacji wyborczej, jednak w istotnym zakresie utracił on moc obowiązującą na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lutego 2005 r. (sygnatura akt K 9/05).
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lutego 2005 r. (sygnatura akt K 9/05) – ograniczenia czynnego i biernego prawa wyborczego w wyborach samorządowych - więcej -->
Wyrok TK nie został wykonany dotychczas przez ustawodawcę. Nie usunięto z treści przepisu niekonstytucyjnego sformułowania. Niemniej jednak, organy wyborcze nie mogą już odmówić dopuszczenia do udziału w wyborach osób, które zostały wpisane do rejestru wyborców później niż na 12 miesięcy przed dniem wyborów. Aktualny pozostaje natomiast wymóg stałego zamieszkania na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego. Pojęcie stałego zamieszkania należy rozumieć zgodnie z art. 25 Kodeksu cywilnego. Przepis ten stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Innymi słowy, czynne (i zarazem bierne) prawo wyborcze przysługuje danej osobie wówczas, gdy na terytorium danej jednostki samorządu terytorialnego znajduje się centrum jej aktywności życiowej. Wymogiem formalnym jest obecność w rejestrze wyborców prowadzonym przez gminy na zasadach określonych w Ordynacji wyborczej do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej.
| « poprzednia |
|---|
